Menu

Το κλειδί για μια επιτυχημένη συνεργασία εκπαιδευτικών και γονέων παιδιών με αυτισμό

Η συνεργασία των εκπαιδευτικών με τους γονείς των παιδιών με ειδικές ανάγκες θεωρείται ως μία ουσιαστική και πολύτιμη πρακτική στην ειδική αγωγή. Η αναζήτηση και η δημιουργία σχέσεων ανάμεσα στους γονείς που έχουν παιδιά με αυτισμό και τους εκπαιδευτικούς αποτελεί ένα από τα επίκαιρα ζητήματα στο χώρο της ειδικής εκπαίδευσης. Παρόλο που υπάρχει ένα νομοθετικό κενό στο σαφή προσδιορισμό του ρόλου των γονέων, στο σχεδιασμό και τη λήψη των αποφάσεων στο χώρο της ειδικής αγωγής στην Ελλάδα, είναι αναγκαία η συστηματική και αμοιβαία προσπάθεια για την ανάπτυξη της συνεργασίας γονέων και εκπαιδευτικών. Εκτός από τους γονείς, οι εκπαιδευτικοί είναι εκείνοι που έχουν τον πιο απαιτητικό ρόλο στη ζωή των ατόμων με αυτισμό. Ωστόσο, χρειάζονται εκπαίδευση, εμπειρία και κατανόηση των παιδιών. Η σχέση τους με τους γονείς ακολουθεί μία σταδιακή πορεία και βασίζεται σε προϋποθέσεις που αφορούν και τις δύο πλευρές.

Το πρώτο βήμα σε αυτή τη διαδικασία είναι η συνειδητοποίηση της θέσης και του ρόλου των γονέων στο χώρο της ειδικής αγωγής. Στο διεθνές κίνημα των αναπήρων οι γονείς είναι πάντα εκείνοι που πρώτοι υποστηρίζουν και διεκδικούν μαχητικά τα εκπαιδευτικά και κοινωνικά δικαιώματα των παιδιών τους. Ωστόσο, συχνά έχουν ελλιπείς επιστημονικές γνώσεις για ζητήματα που αφορούν στην εκπαίδευση του παιδιού τους. Ιδιαίτερα δε, οι γονείς παιδιών με χρόνιες και σύνθετες διαταραχές, όπως ο αυτισμός, βρίσκονται χωρίς να το έχουν επιλέξει οι ίδιοι, στη θέση να παρακολουθούν συνεχώς τις επιστημονικές εξελίξεις για νέες ελπιδοφόρες εκπαιδευτικές και θεραπευτικές προσεγγίσεις.

Η αποδοχή του σημαντικού ρόλου των γονέων σε θέματα αγωγής και φροντίδας των παιδιών τους με αυτισμό, σε κάθε δομή εκπαιδευτικής υποστήριξης, αποτελεί μέρος μίας φιλοσοφίας που ενθαρρύνει την επαφή και επικοινωνία με τους γονείς ακόμη και με διαδικασίες που δεν προσδιορίζονται από συγκεκριμένα νομοθετικά πλαίσια. Αν ένας επαγγελματίας δεν τάσσεται με την άποψη ότι οι γονείς του παιδιού είναι η "φωνή" του παιδιού μέσα στο σχολείο, δε θα αναζητήσει και δε θα χρησιμοποιήσει τρόπους για να "χτίσει" σχέσεις μαζί τους.

Το επόμενο βήμα σε αυτή την προσέγγιση είναι η αμοιβαία κατανόηση των αναγκών και απόψεων των γονέων και των εκπαιδευτικών. Οι γονείς των παιδιών με αυτισμό έχουν πολλαπλές και ιδιαίτερες ανάγκες. Έχει βρεθεί ότι έχουν περισσότερο άγχος για την εξέλιξη του παιδιού τους, μεγαλύτερες ενδο-οικογενειακές δυσκολίες, λιγότερη κοινωνική υποστήριξη και βιώνουν πιο έντονα τον κοινωνικό αποκλεισμό. Ακόμη, διαθέτουν λιγότερο ελεύθερο χρόνο σε σχέση με γονείς που έχουν παιδιά με άλλες ειδικές ανάγκες. Η δημιουργία και διατήρηση αυτών των σχέσεων προϋποθέτει επαρκείς δεξιότητες επικοινωνίας, επίλυσης προβλημάτων και διαπραγμάτευσης από τους εκπαιδευτικούς, για τις οποίες οι ίδιοι εκπαιδευτικοί δηλώνουν ότι δεν είναι επαρκώς προετοιμασμένοι ως επαγγελματίες . Αυτό εξηγεί γιατί συχνά οι εκπαιδευτικοί προβαίνουν σε λάθος χειρισμούς ή αποφεύγουν να δημιουργούν πιο στενές σχέσεις με τους γονείς των μαθητών/τριών τους στην ειδική αγωγή.

Ένα συναφές ζήτημα που αφορά στην ανάπτυξη θετικών σχέσεων των εκπαιδευτικών με τους γονείς ατόμων με ειδικές ανάγκες είναι ο προσδιορισμός των ορίων αυτής της σχέσης. Οι εκπαιδευτικοί και οι γονείς από την αρχή οφείλουν να προσδιορίσουν το χρόνο και την ψυχική ενέργεια που μπορούν να διαθέσουν για την ανάπτυξη αυτής της σχέσης. Είναι κατανοητό ότι γονείς και εκπαιδευτικοί έχουν προσωπικούς λόγους, για να αφιερώσουν περισσότερο ή λιγότερο χρόνο στο "χτίσιμο" της σχέσης μεταξύ τους. Με μία συζήτηση για τα όρια αυτής της σχέσης δημιουργούνται ρεαλιστικές προσδοκίες και από τις δύο πλευρές.

Μία άλλη σημαντική προϋπόθεση είναι η αναγνώριση της ειδικής γνώσης των γονέων σε σχέση με τα δικά τους παιδιά, που βασίζεται στην εγκατάλειψη του μοντέλου που θεωρεί τον εκπαιδευτικό ως "αυθεντία" και την υιοθέτηση μιας προσέγγισης που αξιοποιεί την εμπειρία και τις γνώσεις των γονέων για τη βελτίωση του παρεχόμενου εκπαιδευτικού έργου. Οι γονείς και οι εκπαιδευτικοί μοιράζονται τον ίδιο στόχο για τα παιδιά -να προσφέρουν την καλύτερη δυνατή εκπαίδευση. Επιπλέον, γονείς και εκπαιδευτικοί τονίζουν τη σημασία της σταθερότητας και συνέχειας στις προσεγγίσεις που ακολουθούνται για ένα παιδί στα πλαίσια της καθημερινής ζωής του (σχολείο και σπίτι). Η βασική διαδικασία για την ενδυνάμωση των γονέων είναι όταν οι εκπαιδευτικοί αναγνωρίζουν, σέβονται και μαθαίνουν από την εμπειρία και γνώση των γονέων για το παιδί τους.

Σύνταξη: Σοφία Μαυροπούλου
Πηγή: "Το φάσμα του αυτισμού: συνεργασία - σύγκλιση οικογένειας και επαγγελματιών" - Σύλλογος Γονέων κηδεμόνων & φίλων αυτιστικών ατόμων Ν. Λάρισας

Facebook Twitter Google+ Pinterest
Αθηνα

Φειδιππίδου 27, 11527
T. 213 0360288 / 211 7706766
Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε.

Θεσσαλονικη

Λ.Καυταντζόγλου 14Α, 54639
T. 2310 230545 / 2310 230415
Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε.

Θες να μαθαίνεις για τις επιμορφώσεις μας;
Γράψε μας το mail σου
×