Menu
Έκθεση ΑΔΙΠ: Απόφοιτοι ΑΕΙ, απασχόληση και ανεργία

Έκθεση ΑΔΙΠ: Απόφοιτοι ΑΕΙ, απασχόληση και ανεργία

Έκθεση ΑΔΙΠ: Απόφοιτοι ΑΕΙ, απασχόληση και ανεργία

Στην έκθεση της «Αρχής Διασφάλισης και Πιστοποίησης της Ποιότητας στην Ανώτατη Εκπαίδευση» παρουσιάζονται οι εξελίξεις στην Ανώτατη Εκπαίδευση διεθνώς, μέσω αριθμητικών μεγεθών και πληροφοριών ώστε ο αναγνώστης να αποκτήσει μία συνολική και συγκριτική εικόνα για το περιβάλλον στο οποίο λειτουργούν, επηρεάζονται και αλληλοεπιδρούν τα ΑΕΙ της χώρας μας. Στη συνέχεια, παρουσιάζεται η θέση της Ελλάδας συγκριτικά με τη θέση των χωρών μελών του ΟΟΣΑ καθώς και με τη θέση των κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης με δεδομένα που αφορούν στην απασχόληση των αποφοίτων Ανώτατης Εκπαίδευσης καθώς και στα ποσοστά ανεργίας ανά χώρα και ανά επίπεδο εκπαίδευσης. Τα στοιχεία έχουν αντληθεί από αναγνωρισμένες και εξειδικευμένες πηγές.

Απασχόληση αποφοίτων ΑΕΙ ηλικίας 25-34

Η απασχόληση των πτυχιούχων τριτοβάθμιας εκπαίδευσης παρουσιάζει, κατά περίπτωση, αυξομειώσεις. Στις χώρες μέλη του ΟΟΣΑ, το 2017, η μέση απασχόληση των νέων πτυχιούχων ανερχόταν σε 84%, μια ποσοστιαία μονάδα περισσότερο από την προηγούμενη χρονιά (2016). Τα υψηλότερα ποσοστά απασχόλησης στους πτυχιούχους τριτοβάθμιας εκπαίδευσης ηλικίας 25-34 (επίπεδα 5-8) εμφανίζουν η Ισλανδία 93%, η Ολλανδία 91%, η Ελβετία 89%, το Ηνωμένο Βασίλειο 89%, η Πολωνία και η Νορβηγία 88% και το Λουξεμβούργο 87%. Τη χαμηλότερη επίδοση μεταξύ των χωρών μελών του ΟΟΣΑ εμφανίζει η Ιταλία με ποσοστό απασχόλησης μόλις 66%. Έπεται η Ελλάδα, με ποσοστό απασχόλησης 68%, κάτω από την Τουρκία (75%), την Κορέα (75%), την Ισπανία (77%) και τη Σλοβακία (77%).

Σύμφωνα με στοιχεία του ΟΟΣΑ τη δεκαετία 2007-2017, η απασχόληση των πτυχιούχων τριτοβάθμιας εκπαίδευσης ηλικίας 25-34 ετών παρέμεινε σταθερά υψηλή. Δεδομένης της οικονομικής κρίσης, η Ελλάδα είναι η χώρα με τη μεγαλύτερη απώλεια στην απασχόληση των νέων αποφοίτων από 80% το 2007 σε 68% το 2017. Εκτός από την Ελλάδα, σημαντική μείωση στην απασχόληση των νέων πτυχιούχων τριτοβάθμιας εκπαίδευσης εμφανίζουν η Ισπανία (-8%) από 85% σε 77%, η Σλοβενία (-6%) από 90% σε 84%, η Σλοβακία (-6%) από 83% σε 77%, η Ιταλία (-5%) από 71% σε 66% και η Τουρκία (-4%) από 79% σε 75%. Αύξηση παρουσιάζει η Ιαπωνία (+6%) από 80% το 2007 σε 86% το 2017, το Ισραήλ (+3%) από 84% σε 87% και οριακά κατά +1% η Πορτογαλία, η Ισλανδία, η Λετονία, ο Καναδάς και η Κορέα.

Η κατοχή πτυχίου πανεπιστημιακής εκπαίδευσης συνδέεται με καλύτερες ευκαιρίες απασχόλησης, υψηλότερο εισόδημα και κατ’ επέκταση καλύτερη ποιότητα ζωής. Η εκπαίδευση εξακολουθεί να αποτελεί την ασφαλέστερη επιλογή για την αντιμετώπιση του προβλήματος της ανεργίας, ενώ στην πλειονότητα των εξεταζόμενων περιπτώσεων υψηλότερο επίπεδο εκπαίδευσης σημαίνει και υψηλότερες απολαβές.

Απασχόληση αποφοίτων ΑΕΙ ηλικίας 25-64
Στις χώρες του ΟΟΣΑ, κατά μέσο όρο, η απασχόληση των πτυχιούχων τριτοβάθμιας εκπαίδευσης, στις ηλικίες 25-64, ανέρχεται σε 85%, υπερβαίνοντας μόλις κατά 1% το ποσοστό απασχόλησης των νέων πτυχιούχων ηλικίας 25-34. Ανάμεσα στις χώρες με τα υψηλότερα ποσοστά απασχόλησης στους πτυχιούχους τριτοβάθμιας εκπαίδευσης (25-64) περιλαμβάνονται η Ισλανδία 93%, η Σουηδία 89%, η Νορβηγία 89%, η Γερμανία 89%, η Πολωνία 88%, η Ολλανδία 88% και η Ελβετία 88%. Η Ελλάδα με ποσοστό 72% κατατάσσεται στην τελευταία θέση των χωρών του ΟΟΣΑ, μόλις κάτω από την Τουρκία 75% και την Κορέα 77% και αρκετά πίσω από την Ισπανία 81% και την Ιταλία 81%.

Απασχόληση αποφοίτων ΑΕΙ ηλικίας 25-64 ανά επίπεδο εκπαίδευσης

Η απασχόληση των αποφοίτων τριτοβάθμιας εκπαίδευσης συνδέεται άμεσα με το επίπεδο εκπαίδευσης. Όσο υψηλότερο το επίπεδο εκπαίδευσης τόσο υψηλότερο και το ποσοστό απασχόλησης. Στη συντριπτική πλειονότητα των χωρών του ΟΟΣΑ, οι κάτοχοι μεταπτυχιακού τίτλου σπουδών εξασφαλίζουν ευκολότερα εργασία, σε σύγκριση με τους κατόχους πρώτου πτυχίου. Ειδικότερα, η απασχόληση των κατόχων πρώτου πτυχίου ανώτατης εκπαίδευσης ανέρχεται στο 84%, ποσοστό χαμηλότερο σε σχέση με την απασχόληση των κατόχων μεταπτυχιακού (88%) ή διδακτορικού τίτλου σπουδών (92%).

Τρεις ευρωπαϊκές χώρες, η Ισλανδία (92%), η Σουηδία (90%) και η Νορβηγία (90%) εμφανίζουν τα υψηλότερα ποσοστά απασχόλησης για τους κατόχους πρώτου πτυχίου ανώτατης εκπαίδευσης. Αντίστοιχα για τους κατόχους μεταπτυχιακού διπλώματος ειδίκευσης τα υψηλότερα ποσοστά εμφανίζονται στην Ισλανδία (95%), τη Νορβηγία (93%), τη Σουηδία (92%) τη Φινλανδία (92%), την Ολλανδία (91%), το Ισραήλ (90%) και τη Λετονία (90%). Αναφορικά με τους αποφοίτους διδακτορικών προγραμμάτων σπουδών, τα υψηλότερα ποσοστά παρατηρούνται στην Ισλανδία (98%), τη Λετονία (98%), την Πολωνία (98%), τη Φινλανδία (97%) και τη Νορβηγία και την Ολλανδία (95%). Με εξαίρεση την Ελλάδα (85%), τη Σλοβακία (86%), το Ηνωμένο Βασίλειο (88%) και οριακά την Αυστραλία (89%), η απασχόληση των κατόχων διδακτορικού τίτλου σπουδών σε όλες τις περιπτώσεις υπερβαίνει το 90%. Η Ελλάδα εμφανίζει τα χαμηλότερα ποσοστά απασχόλησης στους πτυχιούχους ανώτατης εκπαίδευσης, τόσο συνολικά όσο και ανά επίπεδο εκπαίδευσης (πτυχίο 71%, μεταπτυχιακό 83%, διδακτορικό 85%). Σε σύγκριση με τους κατόχους πρώτου πτυχίου ανώτατης εκπαίδευσης, οι κάτοχοι μεταπτυχιακού ή διδακτορικού τίτλου σπουδών στην Ελλάδα έχουν κατά 17% ή 20% αντίστοιχα περισσότερες πιθανότητες απασχόλησης. Ανάλογη είναι η κατάσταση στην Ιταλία και τη Σλοβακία, με τη διαφορά υπέρ των κατόχων μεταπτυχιακού τίτλου να ανέρχεται σε 10% και στις δύο χώρες, ενώ για τους κατόχους διδακτορικού τίτλου σπουδών στο 13% για τη Σλοβακία και στο 20% για την Ιταλία.

Ανεργία αποφοίτων ΑΕΙ στην Ευρώπη
Συγκριτικά με τις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η Ελλάδα είχε, το 2018, μακράν το υψηλότερο ποσοστό ανεργίας (19,9%) στους πτυχιούχους ΑΕΙ ηλικίας 25-39, πολύ πάνω από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο (ΕΕ 28), ο οποίος υπολογιζόταν στο 4,8%. Η υψηλή ανεργία συνδέεται άμεσα με το φαινόμενο της διαρροής επιστημονικού δυναμικού στο εξωτερικό (brain drain), το οποίο οφείλεται, εν μέρει, στη διαχρονικά περιορισμένη ζήτηση για υψηλής εκπαίδευσης προσωπικό στην Ελλάδα. Μετά την Ελλάδα, τα υψηλότερα ποσοστά ανεργίας εμφάνισε η Ισπανία (10,5%) και ακολουθούν η Ιταλία (9,9%) η Κροατία (8,7%) και η Κύπρος (8,6%). Από τις υπόλοιπες ευρωπαϊκές χώρες υψηλή ανεργία παρατηρείται στη Βόρεια Μακεδονία 22%, το Μαυροβούνιο 16,4% και την Τουρκία 11,7%. Τα χαμηλότερα ποσοστά ανεργίας στους πτυχιούχους ΑΕΙ 25-39 εμφανίζουν: η Τσεχία μόλις 1,4%, η Ουγγαρία 1,6%, η Μάλτα 1,7%, το Ηνωμένο Βασίλειο 2,1%, η Ολλανδία 2,1%, και η Ρουμανία 2,3%.

Την τελευταία πενταετία, 2014 – 2018, το ποσοστό ανεργίας των νέων πτυχιούχων τριτοβάθμιας εκπαίδευσης 25-39 ετών, στις χώρες της ΕΕ πέφτει από 7,4% το 2014, σε 4,8% το 2018. Η Ελλάδα εμφανίζει τη μεγαλύτερη μείωση από όλες τις χώρες της ΕΕ (-7,9%). Ακολουθούν η Ισπανία - 6,3%, η Πορτογαλία -6,1%, η Κύπρος -4,7%, η Κροατία -4,4%, η Σλοβενία -3,9%, η Ρουμανία-3,9%, η Σλοβακία-3,6%, η Βουλγαρία -3,6% και η Ιταλία -3,4%. Μικρή αύξηση της ανεργίας παρατηρείται το διάστημα αυτό στο Λουξεμβούργο +1,3%, την Τουρκία +1,9% και το Μαυροβούνιο +2,7%.

Σύμφωνα με στοιχεία της Eurostat, το 2018, η Ελλάδα εμφανίζει το υψηλότερο ποσοστό ανεργίας στις χώρες της ΕΕ τόσο στους πτυχιούχους τριτοβάθμιας εκπαίδευσης 25-39 ετών (19,9%) όσο και στο σύνολο του ενεργού πληθυσμού (18,4%). Οι νέοι πτυχιούχοι στην Ελλάδα δυσκολεύονται περισσότερο από οπουδήποτε αλλού στην Ευρώπη στην εξεύρεση εργασίας. Παρόμοια κατάσταση, με χαμηλότερα όμως ποσοστά ανεργίας, παρατηρείται σε τρεις ακόμα χώρες, στην Ισπανία (14,4% ανεργία στον συνολικό πληθυσμό, 10,5% ανεργία στους πτυχιούχους 25-39), στην Τουρκία (12,7% ανεργία στον συνολικό πληθυσμό, 11,7% ανεργία στους πτυχιούχους 25-39) και στην Ιταλία (10,5% ανεργία στον συνολικό πληθυσμό, 9,9% ανεργία στους πτυχιούχους 25-39). Αντίστοιχα, την περίοδο 2014-2018, το ποσοστό ανεργίας των πτυχιούχων τριτοβάθμιας εκπαίδευσης, ηλικίας 25-64, στις χώρες της ΕΕ εμφανίζει πτωτική τάση (-1,8%) από 5,7% το 2014, σε 3,9% το 2018. Η Ελλάδα μαζί με την Ισπανία εμφανίζουν τη μεγαλύτερη μείωση από όλες τις χώρες της ΕΕ -5,4% και ακολουθούν η Πορτογαλία -4,2%, η Κύπρος -3,9%, η Κροατία -3,3%, η Σλοβακία -3%, η Ρουμανία -2,9%, η Ιρλανδία -2,8%, η Βουλγαρία -2,8%, η Σλοβενία -2,4% και η Πολωνία -2,3%. Μικρή αύξηση της ανεργίας, όπως και στις ηλικίες 25-39, παρατηρείται στην Τουρκία +1,7%, το Μαυροβούνιο +1%, το Λουξεμβούργο (0,5%), την Ελβετία (0,1%) και τη Νορβηγία (0,1%).

Ανεργία αποφοίτων ΑΕΙ στην Ελλάδα

Σύμφωνα με στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ, την περίοδο 2014-2018, στο σύνολο των εγγεγραμμένων ανέργων της χώρας οι απόφοιτοι τριτοβάθμιας εκπαίδευσης είναι αριθμητικά λιγότεροι από τους αποφοίτους όλων των άλλων βαθμίδων εκπαίδευσης συγκεντρωτικά (Δευτεροβάθμια και Μετα-Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση, Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση και μη φοίτηση σε σχολείο). Το 2018 οι απόφοιτοι τριτοβάθμιας εκπαίδευσης αναλογούσαν στο 39% του συνόλου των ανέργων της χώρας, ποσοστό ελαφρώς αυξημένο σε σχέση με το 38%, το οποίο καταγράφηκε την προηγούμενη χρονιά. Την περίοδο 2014-2018, το ποσοστό των ανέργων πτυχιούχων τριτοβάθμιας εκπαίδευσης επί του συνόλου των εγγεγραμμένων ανέργων της χώρας παρουσίασε αύξηση κατά 4%, από 35% το 2014 σε 39% το 2018.

Ανεργία αποφοίτων ΑΕΙ στην Ελλάδα ανά φύλο
Βάσει των στοιχείων της ΕΛΣΤΑΤ, το 2018, οι γυναίκες άνεργοι πτυχιούχοι τριτοβάθμιας εκπαίδευσης στην Ελλάδα υπερτερούν σημαντικά των ανδρών σε όλες τις ηλικιακές κατηγορίες, εκτός από τις ηλικίες άνω των 65 ετών.

Συμπερασματικά:
• Η Ελλάδα βρίσκεται στις τελευταίες θέσεις των χωρών του ΟΟΣΑ τόσο στην απασχόληση των πτυχιούχων τριτοβάθμιας εκπαίδευσης ηλικίας 25-64 (72%) όσο και των νέων αποφοίτων ηλικίας 25- 34 (68%) (επίπεδα 5-8) απέχοντας 16 ποσοστιαίες μονάδες από τον μέσο όρο των χωρών του ΟΟΣΑ.
• Η κατοχή μεταπτυχιακού τίτλου σπουδών αυξάνει τις πιθανότητες απασχόλησης κατά 12%, σε σύγκριση με τους αποφοίτους προπτυχιακών προγραμμάτων σπουδών, ενώ η κατοχή διδακτορικού τίτλου κατά 14%.
• Η ανεργία των πτυχιούχων στην Ελλάδα εξακολουθεί να βρίσκεται στο υψηλότερο επίπεδο των χωρών της ΕΕ28, παρόλο που παρουσιάζει τη μεγαλύτερη μείωση μεταξύ των ετών 2014-2018.
• Η ανεργία πτυχιούχων γυναικών στην Ελλάδα τείνει σε διπλάσιο ποσοστό απ’ αυτό των ανδρών.

Πηγή: Ετήσια Έκθεση Ποιότητας της Ανώτατης Εκπαίδευσης 2018 | Αρχή Διασφάλισης και Πιστοποίησης της Ποιότητας στην Ανώτατη Εκπαίδευση (ΑΔΙΠ 2018)

Επιμέλεια κειμένου: Αλεξιάδου Ειρήνη, Σύμβουλος Επαγγελματικού Προσανατολισμού και Σταδιοδρομίας EMPLOY

DeiteAkomi

Facebook Twitter Google+ Pinterest
Αθηνα

T. 213 0360288 / 211 7706766

Θεσσαλονικη

T. 2310 230545 / 2310 230415

Θες νέα και πληροφορίες για τον επαγγελματικό προσανατολισμό; Γράψε μας το mail σου
×